Rechten & Plichten: Opname wet Bijzondere Opname Psychiatrische Ziekenhuizen (BOPZ)

Psychische problemen worden vaak ‘ambulant’ behandeld. Dat wil zeggen dat er geen opname in een ziekenhuis voor nodig is. Als u of een van uw familieleden last heeft van psychische problemen, bijvoorbeeld depressie, dan verwijst de huisarts door naar een zogenaamde GGZ- Instelling. Daar volgt een intake gesprek en dan wordt bezien wat de beste behandelmethode is. Dat kan zijn therapie, of medicijnen of beide. Het doel van de behandeling is dat u geneest of in ieder geval ‘redelijk zelfstandig’ kunt functioneren. Er is veel ‘ongegronde’ angst bij mensen. U kunt steeds zelf blijven beslissen of u doorgaat met de behandeling of niet. Niet met uw klachten naar een huisarts gaan of bij een doorverwijzing niet naar de psychiater gaan is heel onverstandig, omdat klachten zonder goede behandeling meestal verergeren. U kunt uw begeleider vragen de eerste keer mee te gaan ter geruststelling.

Pas als u een gevaar vormt voor u zelf of uw omgeving kan dwang worden toegepast.

Opname BOPZ (Wet Bijzondere Opnemingen Psychiatrische Ziekenhuizen)
De Wet bijzondere opnemingen in psychiatrische ziekenhuizen (Wet BOPZ) regelt de onvrijwillige opneming van mensen met een geestesstoornis in psychiatrische ziekenhuizen, instellingen voor verstandelijk gehandicapten en psychogeriatrische verpleeghuizen. Ook bevat de wet een regeling van de rechtspositie van personen, als ze eenmaal onvrijwillig opgenomen zijn. Dit betreft onder meer regels voor (dwang)behandeling en vrijheidsbeperking.

Met de invoering van de BOPZ kunnen patiënten alleen nog vrijwillig worden opgenomen wanneer zij blijk geven van de “nodige bereidheid tot opneming” (bereidheidcriterium). Dat wil zeggen dat de patiënt er bewust voor kiest opgenomen te worden en daarvan blijk geeft, de consequenties volledig overziend (en aanvaardend) uiteraard na adequate informatie vooraf. In alle andere gevallen kan opname slechts plaatsvinden met Inbewaringstelling (IBS) of Rechterlijke Machtiging (RM). Zonder IBS of RM kan geen patiënt (meer) met pure overreding, met “zachte drang” worden binnengebracht als deze niet blijk geeft “willens en wetens” voor opname te kiezen.

Wettelijke criteria voor onvrijwillige opneming

  • De betrokken persoon heeft een geestesstoornis (of een gebrekkige ontwikkeling van de geestvermogens).
  • De geestesstoornis veroorzaakt gevaar voor de betrokkene zelf, voor anderen of voor de algemene veiligheid van personen of goederen.
  • Het gevaar kan niet door tussenkomst van personen of instellingen buiten een psychiatrisch ziekenhuis worden afgewend.
  • De betrokkene geeft geen blijk van de nodige bereidheid om zich te laten behandelen.
  • Als aan één van deze voorwaarden niet is voldaan, kan de onvrijwillige opneming niet doorgaan.
Top